اخلاق و فضائل

جود و سخاوت امام باقر علیه السلام

امام محمد باقر مینویسند با آنکه عیالبار و کثیرالنفقه بود خاندان قریش و بنیهاشم و بنوطالب و علویین و عموزادگان و غیره که از
حق آسمانی خود در حکومت جابرانه خلفا محروم شده بودند و حقوق آنها ادا نمیشد به اضافه که صدقات پیغمبر و امیرالمؤمنین و
فاطمه زهرا سلام الله علیهم را غصب میکردند نمیدادند اداره امور معیشت همه هاشمیین و علویین با حضرت باقرالعلوم بود
معذلک با این حال در جود و سخاوت هر چه داشت بین اقوام خود تقسیم و توزیع میکرد و هر کس شرفیاب میشد که عرض
حاجتی کند او را به هر مقدار موجودی بود راضی و مقضی المرام نموده به وطن میفرستاد. به روایت شیخ مفید و غیره مردی آمد
شکایت از وضع زندگی خود کرد حضرت فرمود برادران ایمانی به تو کمک نکردهاند گفت عرض حاجت به آنها نکردم فرمود بد
برادرانی بودند که از حال تو غافل ماندهاند و از عسرت تو بیخبرند باید برادر ایمانی از حال فقر و غنای برادر آگاه باشد در حال
غنی او را رعایت کند و در حال فقر حمایت و دستگیری نماید – آنگاه فرمود موجودی هر چه هست بیاورید یک کیسه که هفتصد
درهم داشت به او داد فرمود آن را صرف مخارج اولیه کن و باز نزد ما بیا بلکه بتوانیم به تو احسانی درخور حاجت تو بکنیم. عبدالله
زبیر نقل میکند که محمد بن علی نفقات و صلات و لباسها حمل میکرد شبانه درب خانه مردم و اقوام و عشیره خود میبرد و
صفحه 61 از 269
ابونعیم نخعی نقل میکند مکرر شد که به ما جایزه پانصد درهم و ششصد درهم عطا فرموده است و تا هزار درهم به هر نیکوکاری
صله و جایزه میداد شافعی و جنابذی و حافظ عبدالعزیز و بسیاری دیگر نقل میکنند که هر کس وارد منزل امام محمد باقر
علیه السلام میشد خارج نمیگردید تا او را اطعام کند و لباس نو و پاکیزه بپوشاند و به او درهم و دینار ببخشد سلمی گفت یابن
رسول الله شما که با این همه عیالمندی این همه صله و جایزه و اکرام و انعام و اطعام میفرمائی سخت میگذرد فرمود ای [صفحه
53 ] سلمی بهترین کار دنیا این است که انسان مال دنیا را هر چه دارد بین برادران و دوستان خود هدیه کند امام محمد باقر به سبب
کثرت اولاد هاشمیین و کسانی که در مدینه بودند و باید معیشت آنها را سید قوم اداره کند منتظر بودند که حضرت امام محمد باقر
علیه السلام به آنها کمک نماید خاصه که پدرش سیدالساجدین امر اعاشه صد خانواده را در مدینه اداره میکرد بدون آنکه کسی
بداند این قوت و غذا از کجا میآید و حتی یکی از آنها که از اقوام امام بود گستاخی کرد که چرا امام زینالعابدین به او چیزی از
صدقات نمیدهد و امام علیه السلام او را پاسخی ملایم داد و شبانه مقداری خوراک برای او با وجهی نقد فرستاد به طوری که
نفهمید از کجا بود – امام محمد باقر علیه السلام بدین معنی عیالبار بود که برای بیش از صد خانواده را اداره کند و در عین حال
صدقات و موقوفات اختصاصی پدران و جدش را غصب کرده بودند و چون خبر امر تنگدستی امام پنجم به عمرو بن عبدالعزیز
رسید فدک را به آن حضرت واگذاشت تا در محل خودش صرف نماید خاصه که زمان امام محمد باقر علیه السلام یک قحطی
عظیمی شد که مردم زیادی از دنیا رفتند و از گرسنگی به ستوه آمده از عمر بن عبدالعزیز خواستند که مال خدا را به جایش صرف
کند و همین تقاضای عمومی باعث شد که فدک را به امام پنجم برگردانید
برگرفته از کتاب زندگانی حضرت امام محمد باقر علیه السلام نوشته: حسین عمادزاده

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *