احادیث و سخنان, گسترش و ترویج علوم

مناظره امام باقر در مورد حسن و حسین

امام باقر علیه السلام یکی از شاگردانش به نام «ابو الجارود» را واسطه قرار داد تا مناظرهی زیر را با منکران پسر بودن حسن و حسین علیه السلام نسبت به پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم انجام دهد.
ابو الجارود: آنها (بنیامیه و پیروانشان) اعتقاد به این که حسن و حسین علیه السلام پسران پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم هستند، را انکار می کنند.
امام باقر: در رد آنها، چگونه با آنها مناظره کردی؟
[صفحه 64]
ابو الجارود: به آنها گفتم؛ خداوند در قرآن می فرماید:
و من ذریته داود و سلیمان … و زکریا و یحیی و عیسی …:
«و از دودمان ابراهیم، داوود و سلیمان … و زکریا و یحیی و عیسی و.. است.» [61].
عیسی علیه السلام که پدر نداشت، خداوند از طریق مادرش مریم علیهاالسلام، او را از فرزندان ابراهیم دانسته است.
و نیز بر آنها احتجاج کردم به آیهی مباهله که خداوند می فرماید:
قل تعالوا ندع ابنائنا و ابنائکم و نسائنا و نسائکم …:
«بگو بیایید ما فرزندان خود را، شما هم فرزندان خود را، ما زنان خود را شما نیز زنان خود را دعوت به مباهله کنیم …» [62].
که پیامبر صلی الله علیه و آله طبق فرمان این آیه، حسن و حسین علیه السلام را به عنوان پسران خود برای مباهله با گروه مسیحی آورد.
امام باقر: آنها چه گفتند؟
ابو الجارود: آنها گفتند: گاهی فرزند دختر، فرزند به حساب می آید ولی نه فرزند صلبی (که از نسل او حساب شوند).
امام باقر علیه السلام: ای ابو الجارود، سوگند به خدا آیهای از قرآن را می آورم که از آن فهمیده می شود که حسن و حسین علیهماالسلام فرزندان رسول خدا از صلب او بودند، و جز کافر کسی قدرت انکار آن را ندارد.
[صفحه 65]
ابوالجارود: آن آیه کدام است؟
امام باقر: در قرآن می خوانیم:
حرمت علیکم امهاتکم و بناتکم و اخواتکم – تا اینجا – و حلائل ابنائکم الذین من اصلابکم:
«حرام شده است بر شما مادرانتان، و دختران، و خواهران … و همچنین همسرهای پسرانتان که از صلب (نسل) شما هستند.» [63].
ای ابو الجارود از منکران بپرس، آیا ازدواج رسول خدا صلی الله علیه و آله با همسران حسن و حسین علیهماالسلام جایز است؟ اگر در پاسخ گفتند: آری، دروغ می گویند، و اگر گفتند: جایز نیست، ثابت می شود که سوگند به خدا حسن و حسین علیهماالسلام پسران صلبی پیامبرند، و همسران آنها بر آن حضرت حرام نبودند مگر به خاطر پیوند صلبی حسن و حسین علیهماالسلام که با پیامبر دارند. [64].
نتیجهگیری و جمعبندی
با توجه به این مناظرات که به عنوان نمونه ذکر شد، و با توجه به حوزهی تدریس امام باقر علیه السلام و تربیت شاگردان که بعضی از آنها تا 70 هزار حدیث از آن حضرت نقل نمودهاند، به روشنی نتیجه می گیریم که امام باقر علیه السلام نهضت فرهنگی عظیم و عمیقی در راستای خط فکری و اعتقادی تشیع که همان اسلام ناب است به وجود آورد،
[صفحه 66]
و در این مورد قدم استوار و بزرگی برداشت و با تاسیس چنین فکر و تحولی، حوزهای بزرگ و ماندگار را زمینهسازی کرد، و با چنین انقلاب فرهنگی، پشت طاغوتیان را لرزاند، و ستون فقرات آنها را شکست، و آنها را از رسیدن به اهداف شوم خود، در طول تاریخ ناامید و سر به زیر نمود. و امروز فقه غنی و پر مایهی تشیع، شاید حدود 90 درصد، از روایات امام باقر و امام صادق علیه السلام تکوین و تدوین یافته و از مخزن علم آن دو بزرگمرد سترگ سرچشمه گرفته است.
[صفحه 67]
برگرفته از کتاب نگاهی به زندگی امام باقر علیه السلام نوشته آقای محمد محمدی اشتهاردی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *